สภาพอากาศสามารถส่งผลต่อสุขภาพของไก่เนื้อได้อย่างไร

การจัดการภายในโรงเรือนเป็นรากฐานที่สำคัญของการพัฒนาไก่เนื้อให้มีสุขภาพดี การจัดการสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมส่งผลให้ลูกไก่มีสุขภาพดี และมีประสิทธิภาพโดยรวมดี สภาพอากาศภายในโรงเรือน แก๊สที่เป็นอันตราย และอุณหภูมิที่ไม่เหมาะสมส่งผลกระทบอย่างมากต่อความเป็นอยู่ของไก่เนื้อ ซึ่งสามารถไปทำลายระบบภูมิคุ้มกัน ส่งผลให้ไก่อ่อนแอง่ายต่อการติดเชื้อไวรัสและแบคทีเรีย ซึ่งจะนำไปสู่การสูญเสีย ตั้งแต่การสูญเสียเพียงเล็กน้อย รวมไปถึงการลดลงของน้ำหนักที่เพิ่มขึ้นต่อวัน และการลดลงของอัตราการแลกเนื้อ ไก่เนื้อต้องการสภาพอากาศที่สบายและเหมาะสมในทุกช่วงอายุ ซึ่งสังเกตได้จากพฤติกรรมการแสดงออกของไก่ และอาศัยความสัมพันธ์ระหว่าง อุณหภูมิ ความชื้น และการเคลื่อนไหวของไก่ ในกรณีที่ระบบระบายอากาศถูกควบคุมเฉพาะอุณหภูมิ ไก่จะรู้สึกหนาวอย่างรวดเร็ว เนื่องจากไม่ได้มีการปรับความชื้นและความเร็วลม ระบบระบายอากาศควรใช้ตามแนว enthalpy (เอนทาลปี) ซึ่งเป็นวิธีการที่คำนึงถึงพลังงานทั้งหมดภายในระบบตลอดเวลา ซึ่งจะนำไปสู่ความสัมพัทธ์ที่สมดุลระหว่างปัจจัยทั้ง 3 อย่างที่กล่าวข้างต้น (อุณหภูมิ ความชื้น และการเคลื่อนไหวของไก่) ระบบระบายอากาศเอนทาลปีจะทำงานตามค่าเป้าหมายที่ได้กำหนดไว้สำหรับอุณหภูมิและความชื้นที่เหมาะสม ตัวอย่างเช่น อุณหภูมิ 20°C ที่ความชื้นสัมพัทธ์ 65% ถ้าความชื้นเพิ่มขึ้น อุณหภูมิก็จะต้องลดลงไปพร้อมกัน ในทางกลับกันถ้าความชื้นต่ำ อุณหภูมิก็จะต้องเพิ่มขึ้น เนื่องจากอากาศมีความร้อนเท่ากัน 

ตารางที่1 ค่าอุณหภูมิเป้าหมายตามค่าความชื้นสัมพัทธ์ (RH)

 เมื่อกล่าวถึงปัญหาจากสภาพอากาศ เทคโนโลยีที่แตกต่างสามารถช่วยให้เกิดสภาพอากาศที่เหมาะสมได้ รวมไปถึง sensor วัดอุณหภูมิ ความชื้น และเครื่องวัด negative pressure อุปกรณ์ที่มีปัญหาหรือการตั้งค่าที่ไม่เหมาะสม ทำให้เกิดความเสียหายแก่ไก่เนื้อได้ โดยทางอ้อมในส่วนของการที่ตั้งค่าไม่ตรงตามเป้าหมายของค่าความชื้นหรือ air rate หรือทางตรงโดยการที่มีฝุ่น แอมโมเนีย หรือแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์มากเกินไป นอกจากนี้ยังมีปัญหาอื่นที่พบ เช่น รอยแตก รอยรั่วของโรงเรือน รอยรั่วจากสภาพโรงเรือนที่เก่า จะไม่สามารถสร้าง negative pressure ได้ นั่นหมายความว่าอากาศใหม่ที่เข้ามาจะตกลงที่พื้นและทำให้เกิดปัญหาวัสดุรองพื้นชื้น (wet litter) นอกจากนี้พื้นที่ไม่เรียบและรอยแตกที่พื้นจะต้องทำความสะอาดและฆ่าเชื้อให้ดีกว่าปกติ ปัญหาเรื่องการซ่อมแซมอุปกรณ์อาจจำเป็นต้องจ้างคนนอกเข้ามาจัดการ เนื่องจากบางฟาร์มคนงานมีน้อยอาจจะทำให้งานล่าช้าได้ การกระจายหรือเกลี่ยวัสดุรองพื้นที่ไม่เหมาะสมก็มีผลต่อการเจริญเติบโตของลูกไก่เช่นกัน ความหนาของวัสดุรองพื้นที่ไม่สม่ำเสมอก็จะส่งผลให้เกิดโซนของอุณหภูมิที่แตกต่างกัน  

คำแนะนำในการแก้ไขปัญหา  

ขั้นตอนที่ 1: ติดตั้งเทคโนโลยีที่เหมาะสมและตรวจสอบให้แน่ใจว่าพนักงานรู้วิธีใช้ หมั่นดูสุขภาพไก่และการปรับเปลี่ยนในช่วง 3-4 วันแรก การมีระบบที่เหมาะสมถือเป็นขั้นตอนแรกในการป้องกันปัญหาต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้นในโรงเรือน  

– การ pre-heating  ขึ้นอยู่กับฤดูกาล การ pre-heat ควรเริ่ม 2 หรือ 3 วันก่อนที่ลูกไก่จะมาถึง พื้นคอนกรีตต้องอุ่นเพื่อแทนที่การกกของแม่ไก่ ปัจจุบันอุณหภูมิมาตรฐานของต่างประเทศอยู่ที่ 28 °C (+1 °C สำหรับไก่ที่มีน้ำหนักเบามาก) แม้แต่ความแตกต่างของอุณหภูมิ 1 °C ก็อาจทำให้สูญเสียประสิทธิภาพได้  

– วัสดุรองพื้น หลังจากจัดการเรื่องกกแล้วให้เกลี่ยวัสดุรองพื้น ซึ่งวัสดุรองพื้นต้องปราศจากเชื้อรา และฝุ่น  

– การลงลูกไก่ จะต้องรองด้วย chick paper ใช้ความเข้มแสงสูงสุด และตั้งอุณหภูมิให้เหมาะสม ทำการวัดอุณหภูมิที่ก้นของลูกไก่  

– ตรวจสอบ sensor ในโรงเรือนเป็นประจำในช่วงเวลาต่างๆ ของวัน ลูกไก่ควรเริ่มมีการเคลื่อนไหวให้เร็วที่สุด แสงไฟที่สว่างและอุณหภูมิที่สบายจะช่วยปรับทิศทางของลูกไก่ และเพิ่ม activity  

– ตรวจสอบดูการกระจายตัวของลูกไก่ ว่าเย็นเกินไป (เช่น นอนสุมกัน) หรืออุ่นเกินไป (เช่น กางปีกและขากางหรือหอบ) วัดอุณหภูมิร่างกายของลูกไก่เพื่อยืนยันข้อสงสัย จากนั้นทำการปรับสภาพอากาศในโรงเรือน 

รูปที่1 การกระจายตัวของลูกไก่ ร้อนเกินไป เย็นเกินไป เย็นเกินไปและมีลม และอุณหภูมิเหมาะสม  
(จากซ้ายไปขวา) 

ขั้นตอนที่ 2 ตรวจสอบระบบระบายอากาศ และปรับตั้งค่าโดยผู้เชี่ยวชาญ ระบบระบายอากาศควรจะทำให้เกิด negative pressure อยู่ที่ 20 – 30 Pa เป้าหมายในการตั้งค่า คือ เปลี่ยนอากาศที่ชื้นและเย็นเป็นอากาศแห้งและสบาย โดยใช้ heater และการสร้างความร้อนจากร่างกายของไก่  

ขั้นตอนที่ 3 การบำรุงรักษาระบบและฝึกอบรมผู้จัดการฟาร์ม  

ขั้นตอนที่ 4 อัพเกรดหรือเปลี่ยนระบบควบคุมที่ใช้อยู่  

ขั้นตอนที่ 5 หากไม่มีการปรับปรุงอย่างถาวรให้จัดหาเทคโนโลยีใหม่มาแทน  

สรุป การเฝ้าติดตามสุขภาพไก่อย่างใกล้ชิดและสม่ำเสมอ การปรับสภาพอากาศให้คงที่ในช่วงวันแรกๆ หลังจากย้ายลูกไก่เข้ามา เป็นพื้นฐานสำหรับฝูงที่มีประสิทธิภาพดี แนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุดไม่ใช่การที่ปฏิบัติเพียงครั้งเดียว แต่เป็นการที่ต้องทำอย่างสม่ำเสมอและต่อเนื่อง 

ปที่ 2: อากาศบริสุทธิ์ที่เข้ามา (ลูกศรสีน้ำเงิน) จะแพร่กระจายในโรงเรือนเท่านั้น หลังจากนั้นจะร้อนขึ้นอย่างช้าๆ (RH = ความชื้นสัมพัทธ์) 

แปลและเรียบเรียงโดย สพ.ญ.สายสร้อย ส่องประสริฐ  

เอกสารอ้างอิง – The poultry site. 2021. “How the climate can negatively affect broiler health.” [Online]. Available: https://www.thepoultrysite.com/articles/how-the-climate-can-negatively-affect-broiler-health 

Tags

No responses yet

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *

🎉 News Topics